BREAKING NEWS

The official reaction from the police for the double crime in Vlora comes: The nephew kills his uncle, then himself

The official reaction from the police for the double crime in Vlora comes: The
x
BREAKING NEWS

Ambassador Kim: This is a powerful message for our opponents. We could not ask for more than that

Ambassador Kim: This is a powerful message for our opponents. We could not ask
x
BREAKING NEWS

"He is a man who knows the secret services well" / Artan Hoxha brings out the important information, speaks by name and reveals where Remzi Hoxha's killer is hiding: State crime!

"He is a man who knows the secret services well" / Artan Hoxha brings
x
BREAKING NEWS

"Who is the spy?", Artan Hoxha reveals the behind the scenes of the robbery of the businessman in Kruja and makes the 'bomb' warning: There will be victims!

"Who is the spy?", Artan Hoxha reveals the behind the scenes of the
x
BREAKING NEWS

Increasing the number of cases with Covid, Italy takes the drastic decision against Albania, the decision enters into force immediately the next day

Increasing the number of cases with Covid, Italy takes the drastic decision
x
BREAKING NEWS

"Berisha is being supported by corrupt people", Frrok Çupi explodes the 'bomb' statement for the former prime minister and raises the alarm for Basha's latest move

"Berisha is being supported by corrupt people", Frrok Çupi
x
BREAKING NEWS

SPAK leaves behind bars the well-known lawyer. Details are revealed

SPAK leaves behind bars the well-known lawyer. Details are revealed
x
BREAKING NEWS

Basha makes public the organizers who want to remove him from the leadership of PD, accuses the Meta-Berisha duo as screenwriters and directors of the anti-American rhetoric

Basha makes public the organizers who want to remove him from the leadership of
x

Opinion / Editorial

The major importance of the Peza Conference

The major importance of the Peza Conference

(In the context of the 79th anniversary of its holding)

Peza Conference on the National Cause

The Peza Conference held on September 16, 1942 is the greatest LANÇ event, which has been written and will be written for centuries. The value of this conference lies in the importance of decisions on the fate of this war. It is our duty to honor and commemorate this. The Peza Conference brings even today a valuable and valuable experience for the Albanian society. The message and great lesson of the Peza Conference is always current, which is the dialogue, understanding and cooperation between Albanians and political forces. These, regardless of beliefs, alternatives and ideological orientations, are always united by a great common cause, the national question, the progress and the unification of the nation. The Peza Conference is always an important object of study and research on history. In the years of democracy where free pluralist thought, has priority, public opinion has read articles with different assessments of the Peza Conference and its protagonists. Time demands that this great historical event and the actors who initiated it be properly evaluated. The importance of the Peza Conference lies in the role it played in the progress of the war process. The decision to convene the Conference, when the situation was grave, difficult, fraught with great dangers, for existence as a people and as a nation. Albanian society was at a crossroads, so deep, fast reflection, mobilization and general commitment of the patriotic forces in the country were required to take over the fate of the homeland that suffered from the fascist occupation. The salvation and liberation of the country would come from the people, who were waiting to organize and mobilize for war. Conception of the situation, sense of responsibility, The preoccupation with the solution of the problems of the Albanian people, made that after a preparatory work, an agreement was reached between the various forces and currents that existed in the country, at the convening of the First National Liberation National Conference. Such a meeting was not easy, but the preoccupation and commitment of the participating forces was in the historical time and moment that the country was going through. In the process of preparing the meeting, hesitations, hesitations and doubts about each other were overcome. It was achieved that people with convictions, inclinations and different ideological orientations sit at the negotiating table, for the sake of national interests. The conference ensured a broad representation, giving it the legitimate right to act with high responsibility before history, for the fates of the people who had risen in the struggle for the freedom and independence of the homeland.

Organizimi i luftës së armatosur

Në shtypin e demokracisë shpesh është diskutuar se kush ishte iniciatore dhe organizatore e Konferencës, ishte kjo fryt i preokupimit, i punës dhe i aktivizimit të disa njerëzve të veçantë, me autoritet, me njohje e lidhje të gjëra në rrethet nacionaliste; apo ishte produkt i një mendimi të përpunuar mirë nga një forcë politike e organizuar e serioze që kishte dhe vizion për gjendjen në vend e për rrugët e zgjidhjes. Dihet se e vetmja forcë politike e organizuar në vend në atë kohë ishte Partia Komuniste. Ajo mori përsipër dhe i takon dhe merita e organizimit të Konferencës dhe dokumenteve të saj. Në atë kohë Partia Komuniste kishte shpallur hapur qëndrimin ndaj pushtuesit dhe marrë masat e para në organizimin e luftës së armatosur. Për organizimin e luftës kundër pushtuesit nuk ishin të interesuar vetëm komunistët. Shqetësim dhe gatishmëri kishin patriotë dhe atdhetarë të ndershëm, të orientimeve dhe besimeve të ndryshme nga mbarë vendi. Kjo përputhje interesash jetike, ky preokupim i përbashkët i forcave atdhetare, krijoi premisat e duhura për kontakt e dialog midis tyre, produkt i të cilave ishte edhe vendimi për thirrjen e Konferencës së Parë Nacionalçlirimtare. Ka pasur dhe ka edhe sot mendime se Konferenca e Pezës ishte makinacion i Partisë Komuniste. Por Partia Komuniste nuk ishte si Partia Fashiste në shërbim të okupatorit. Kjo parti ishte dhe mbeti deri në fund për luftë të armatosur e vendosur për të luftuar nazifashizmin dhe çlirimin e vendit. Në Pezë kjo forcë kërkoi bashkimin e të gjitha forcave politike të vendit, komuniste e antikomuniste, zogiste e antizogiste, për të rifituar me luftën e armatosur pavarësinë e atdheut dhe për pjesëmarrje të Shqipërisë në koalicionin e madh antifashist. Në Konferencë me vullnetin e tyre dhe jo se i detyroi kush shkuan dhe nacionalistë. Vetëdija patriotike, ndjenja e përgjegjësisë për fatet e vendit ishte motivi që i nxiti dhe i shtyu ata drejt Pezës. Nacionalistët patriotë pjesëmarrës në Konferencë, ishin dy herë më shumë se komunistët. Për nga pjesëmarrja, Konferenca ishte Kuvend i vërtetë pluralist, ku morën pjesë nacionalistë të të gjithë spektrit politik, të të gjitha rrymave kryesore të vendit. Kështu rrymat u përfaqësuan me krerët e tyre: komunistët me E. Hoxhën, Y. Dishnicën, M. Gjinishin, K. Tashkon, N. Spirun etj. dhe zogistët me A. Kupin e M. Bajraktarin. Gjysma e pjesëmarrësve përfaqësonin rrymat e tjera nacionaliste, të lidhur ose jo deri në atë kohë me komunistët dhe me luftën çlirimtare, si M. Peza, M. Xhani, H. Lleshi, Q. Harito, D. Çela, H. Begeja, S. Muço, R. Jarani, A. Cami, M. Juniku, K. Qafmolla, S. Jegeni. Në Konferencë u përfaqësua dhe gruaja shqiptare me N. Xhuglini etj. Nga kjo pjesëmarrje e gjerë e pluraliste, Konferenca kishte legjitimitetin e plotë për të vendosur për çështje që lidheshin me të ardhmen e vendit.

Vendimet dhe detyrat e Konferencës së Pezës

Vendimi kryesor i Konferencës ishte bashkimi i gjithë shqiptarëve, pavarësisht nga përkatësitë shoqërore, nga dallimet fetare, nga origjina krahinore dhe nga bindjet politike, në një organizatë të përbashkët me emrin “Fronti Antifashist Nacionalçlirimtar”. Fronti u ngarkua me këto detyra të rëndësishme: të ngrinte popullin shqiptar në luftë kundër okupatorit për të rifituar pavarësinë e atdheut, të udhëhiqte këshillat nacionalçlirimtare që do të formoheshin si organe lufte në zonat e pushtuara dhe si organe pushteti në zonat e çliruara dhe të rreshtonte Shqipërinë dhe luftën e saj në koalicionin anglo-sovjeto-amerikan. Nga shikimi i procesverbalit të Konferencës si dokumenti bazë, del se aty u hodhën për diskutim probleme të shumta. Por, dy ishin problemet e mëdha, në të cilat u ndal gjerësisht Konferenca: bashkim dhe luftë, ose bashkim për luftë. Për nevojën e bashkimit e të organizimit të popullit në luftë, nuk pati kundërshtime parimore. Për këto qysh në fillim u arrit konsensusi e mirëkuptimi i duhur, që siguroi dhe suksesin e punimeve të Konferencës. Delegatët të gjithë u shprehen për bashkim. Në diskutimet e lira u sqarua çështja se si do të bëhej bashkimi. Bashkimi do të arrihej në luftë kundër pushtuesit dhe se do të bëhej pa dallim klase, krahine, feje e ideje. Fronti i përbashkët kishte një qëllim të vetëm: të luftonte pushtuesin e huaj, për çlirimin e vendit dhe për ndërtimin e një shoqërie të re, të lirë e demokratike. Fronti kishte për detyrë të përgatiste popullin për kryengritjen e përgjithshme të armatosur, e cila do të niste e zhvillohej nga njësitet guerile e më pas me çeta. Nga kjo luftë do të dilte Shtabi i Përgjithshëm dhe do të krijohej Ushtria e rregullt Nacionalçlirimtare e popullit shqiptar.

Çështja e regjimit politik

Në Konferencë u trajtua dhe çështja e regjimit politik. Të gjithë delegatët u shprehen se regjimi i ri në Shqipëri duhet të ishte regjim demokratik. Në Konferencë u ngrit dhe çështja e Zogut, ku u konkludua që kjo çështje duhet t’i lihej në dorë popullit për të vendosur sipas dëshirës dhe vullnetit të tij. Abaz Kupi, që përfaqësonte në Konferencë zogistët, deklaroi se “unë kërkoj Shqipërinë njëherë e jo Zogun. Në qoftë se populli e do, do ta vendosë”. Në përfundim u arrit marrëveshja se karakteri demokratik i regjimit, që kërkohej nga të gjithë delegatët, të shprehej në fjalët në luftë për “Shqipërinë e lirë, të pandashme, indipendente e demokratike”. Ndërsa për formën e regjimit, këtë e vendoste populli pas luftës. Qeverisja e vendit gjatë luftës do të kryhej nëpërmjet këshillave nacionalçlirimtare, të cilat do të shërbenin njëkohësisht si organe të pushtetit të ri dhe si organe të bashkimit, të organizimit e të mobilizimit të popullit në luftë.

Konferenca diskutoi dhe çështjen e Kosovës, ku delegatët njëzëri u shprehën për zgjidhen në bazë të vetëvendosjes së lirë, si e parashikonte Karta e Atlantikut dhe të drejtën e vetëvendosjes kosovarët dhe shqiptarët e viseve të tjera do ta fitonin duke u hedhur në luftë kundër fashizmit. Lëvizja Nacionalçlirimtare e Shqipërisë nuk do të kursente ndihmën e saj, që në Kosovë të organizoheshin për luftë dhe të krijonin këshillat e tyre nacionalçlirimtare. Vendimet e Konferencës, patën jehonë në zhvillimet politike në vend. Kështu u rritën me shpejtësi radhët e Frontit Nacionalçlirimtar me patriotë nga i gjithë vend. U shtuan e u zgjeruan njësitë partizane me luftëtarë të rinj nga të gjitha krahinat. Zhvillimet pozitive patën ndikim dhe në arenën ndërkombëtare. Pas Konferencës së Pezës, në dhjetor 1942, Fuqitë e Mëdha Aleate (SHBA, BS dhe Anglia) njohën zyrtarisht luftën e popullit shqiptar dhe Shqipërinë si pjesëtare të Koalicionit Antifashist Botëror.

Përvojë mësimesh

Konferenca si ngjarja më e madhe e LANÇ-it sjell një përvojë mësimesh me vlerë në ditët tona. Te kjo ngjarje çdo shqiptar e çdo forcë politike gjen mësime për të kontribuar në zgjidhjen e halleve e të problemeve të shumta me të cilat ballafaqohet sot. Peza dhe e gjithë Shqipëria bën thirrje për të respektuar bindjet dhe përkatësitë politike, shoqërore e fetare, duke u ngritur mbi pasionet dhe interesat e vogla, siç u ngritën burra e gra të mençur 79 vjet më parë, për të zgjidhur së bashku hallet e problemet që ka sot vendi. Shqipërisë i duhet sot më shumë se kurrë mirëkuptimi, bashkëpunimi dhe bashkëqeverisja. Për interesat kombëtare duhet të lëmë mënjanë mosmarrëveshjet, grindjet dhe mëritë, çdo gjë që bie ndesh dhe dëmton luftën dhe përpjekjet për stabilitet e zhvillim. Ky mesazh vjen nga Konferenca historike e Pezës. Këtë duhet ta ndiejë si nevojë e si detyrë çdo shqiptar, çdo patriot e çdo forcë patriotike, pavarësisht nga pozicioni dhe orientimi ideologjik që ka. Shqipëria është e të gjithëve dhe të gjithë kanë përgjegjësinë dhe obligimin për ndërtimin dhe përparimin e saj.