BREAKING NEWS

Frrok Çupi zbulon planin e errët që thurën Meta dhe Berisha një natë para vrasjeve në “21 janar”: Ja të fshehtat e ekzekutimit të Aleks Nikës që mund t’i hapë rrugën SPAK të zbardhë dhjetëra viktima që kanë ‘hequr qafe’ dy shefat kur ishin në pushtet...

Frrok Çupi zbulon planin e errët që thurën Meta dhe
x
BREAKING NEWS

Evi Kokalari tregon “puçin” e Ilir Metës për Sali Berishën, ish-presidenti fut në lojë kushëririn e tij, ja kush është politikani që po kërkon ta vendosë në krye të opozitës dhe posti që po synon të marrë vetë në fund kryetari i Partisë së Lirisë...

Evi Kokalari tregon “puçin” e Ilir Metës për Sali
x
BREAKING NEWS

Ja përmbysja që pritet të bëjë Rama me drejtuesit politik të qarqeve të PS, nga largimi i Peleshit, Ballukut dhe Gjiknurit, te zhvendosja e Taulant Ballës dhe afrimi i Erion Braçes, Benet Becit dhe Pjerin Ndreut, zbardhet lista me emrat e rrezikuar...

Ja përmbysja që pritet të bëjë Rama me drejtuesit
x
BREAKING NEWS

Dalin detaje të tjera për rritjen e pensioneve, zbulohet sa lekë do të përfundojnë në xhepat e tyre, nga shpërblimet dhe deri te mënyra se si do ta marrin pensionin, flasin ekspertët

Dalin detaje të tjera për rritjen e pensioneve, zbulohet sa lekë
x
BREAKING NEWS

Artur Meçollari zbardh detajet e forta: Ja si po qepen prej 3 vitesh nga SPAK dosjet e aferave me pronat në ushtri, emrat ‘VIP’ që po hetohen me themel, skandalet që rrezikojnë të fundosin Bajram Begajn dhe pse imuniteti nuk e shpëton dot nga prangat e...

Artur Meçollari zbardh detajet e forta: Ja si po qepen prej 3 vitesh
x
BREAKING NEWS

Industria e armëve mashtrim i madh, gjithë fabrikat janë shkatërruar në Shqipëri, Nasip Naço nxjerr blof Niko Peleshin dhe zbardh skandalet e Ministrisë së Mbrojtjes, si përfunduan për skrap uzinat e municioneve   

Industria e armëve mashtrim i madh, gjithë fabrikat janë
x
BREAKING NEWS

Zbulohet struktura re e Rithemelimit, ja ndryshimet drastike që do të ndodhi nga nënkryetarët deri te emërimet e mbështetësve që janë në pozicionin e anëtarëve të Kryesisë

Zbulohet struktura re e Rithemelimit, ja ndryshimet drastike që do të
x
BREAKING NEWS

Kreshnik Spahiu: Ju tregoj urdhrat që mori Rama dhe Zelensky nga NATO, Samiti për Ukrainën nuk ishte reklamë për kryeministrin, ja plani amerikan që po thuret në fshehtësi të plotë për Shqipërinë

Kreshnik Spahiu: Ju tregoj urdhrat që mori Rama dhe Zelensky nga NATO,
x

Opinion / Editorial

Hyrje në Bioetikën Mjekësore

Hyrje në Bioetikën Mjekësore

Bioetika Mjekësore është një disiplinë mësimore që zhvillohet në shkollat e larta mjekësore publike apo private të vendit tonë. Respektimi i kërkesave, rregullave dhe parimeve të saj luan një rol të rëndësishëm në ushtrimin sa më të mirë të mjekësisë. Kjo për faktin, sepse të gjitha profesionet  mjekësore, kanë si bosht kryesor të tyre marrëdhënien  me pacientin. Si rregull, gjithnjë kur dy persona kanë një raport me njëri tjetrin, do të ekzistojë edhe etika, që siç dihet ka të bëjë me rregullat e sjelljes midis tyre. Pra, Bioetika, përfshirë edhe Etikën Mjekësore, kërkon që të gjithë punonjësit e mjekësisë  të jenë në radhë të parë të sjellshëm dhe të zellshëm  gjatë ushtrimit të profesionit të tyre. Nga përvoja jonë ka rezultuar se një nga shkaqet kryesore të ndjekjeve penale për shkeljet mjekësore (medical malpractice) ka qenë mosrespektimi kryesisht nga ana e punonjësve të mjekësisë i rregullave të Bioetikës dhe Etikës  Mjekësore në marrëdhëniet e tyre me pacientët dhe të afërmit e tyre. Për këtë arsye, është e nevojshme njohja dhe zbatimi i të gjitha aspekteve të ndryshme të saj. Me këtë rast duhet përmendur se për një student që kryen një shkollë të lartë mjekësore, në përfundim të saj, bagazhi i njohurive që ai merr shfaqet në dy drejtime kryesore: i pari, përgatitja shkencore dhe profesionale për të gjitha specialitetet mjekësore dhe i dyti, senci i përgjegjësisë, për të cilin padyshim, një rol kryesor ka edhe marrja e njohurive të disiplinës të Bioetikës Mjekësore. Në të vërtetë, Bioetika mjekësore  konsiderohet një shkencë relativisht e re që merret me shqyrtimin e problemeve etike aktuale që lidhen me përparimet e shkencave biomjekësore, e cila përbën një zhvillim të ri të Etikës dhe Deontologjisë Mjekësore. Pra në thelbin e saj qëndron Etika dhe Deontologjia Mjekësore që studjojnë rregullat e  sjelljes, parimet morale të të gjithë punonjësve të shëndetësisë: mjekë, ndihmës mjekë, dentistë, farmacistë, infermierë etj.,  të cilat shfaqen në marrëdhëniet e secilit prej tyre me të sëmurin, marrëdhëniet midis tyre etj. Gjithashtu ajo analizon detyrat dhe të drejtat e tyre gjatë ushtrimit të profesionit në specialitetet e ndryshme të mjekësisë, rastet kur ndodhin shkelje të rregullave morale dhe ligjeve mjekësore. Siç dihet,të gjitha  aktivitetet mjekësore, që ushtrohen nga mjekët dhe punonjësit e tjerë të shëndetësisë, përbëjnë në radhë të parë një detyrim për të mjekuar dhe shëruar personat e sëmurë, duke vonuar kështu sa më shumë ardhjen e vdekjes së tyre. Për ta kryer sa më mirë këtë mision, të gjithë këta punonjës kanë për detyrë azhornimin me të rejat shkencore të specialiteteve të tyre, pjesëmarrjen në aktivitete kualifikuese për ngritjen e tyre profesionale. Nga ana tjetër, zbatimi i këtyre profesioneve mbështetet në respektimin e ligjeve shtetërore përkatëse dhe rregullave etiko-morale nga ana e atyre që kanë  marrë përsipër përmbushjen e këtyre misioneve. Plani i këtij teksti mësimor do të jetë si vijon. Në fillim do të jepen  konceptet e disa disiplinave të afërta me Bioetikën Mjekësore, njohja e të cilave do të jetë e nevojshme për një kuptim sa më të thellë dhe më të plotë të vetë Bioetikës; më pas do të analizohen disa të dhëna të përgjithshme mbi Bioetikën: përkufizimet, përmbajtja etj. Në vazhdim do të pasqyrohen njohuri mbi të Drejtat e Njeriut dhe ato të pacientit, të pasuara me  parimet e Bioetikës, duke u përqëndruar në të fshehtën mjekësore dhe konsentin, disa aspekte etike dhe bioetike të HIV/AIDS dhe covid-19, problemet e ndryshme të vdekjes dhe fundit të jetës, ku përfshihet edhe koncepti i pavdekshmërisë, i diseksioneve anatomike dhe autopsive të kufomave humane. Më tutje do të shqyrtohet eksperimentimi human, transplantimet e  organeve të njeriut, ekoetika dhe etika e mjedisit, të drejtat e kafshëve, sëmundjet neuro-psikike dhe operacionet në trurin e njeriut, çështjet që kanë të bëjnë me arritjet në fushat e gjenetikës dhe biologjisë molekulare: inxhinieria gjenetike, terapia gjenike, diagnoza para lindjes, mjekësia prediktive etj., çështjet e riprodhimit: kontrolli  i lindjeve, aborti, sterilizimi, riprodhimi me anën e ndihmës mjekësore,  eugjenika dhe eugjenizmi, klonimi. Në pika të veçanta do të trajtohen problemet e  torturës, terrorizmit, gjenocidit që i takojnë problemit bioetik të respektimit të të drejtave të njeriut,  problemi i shkeljeve mjekësore, i cili në fakt përbën një pikë takimi të ngushtë të disiplinave të Bioetikës, Etikës Mjekësore me Mjekësinë Ligjore. Në fund do të paraqiten një numër situatash në trajtë ushtrimesh, në lidhje me çështjet e ndryshme të Bioetikës, zgjidhja e të cilave do të ndihmojë në të kuptuarin dhe përvetësimin sa më të mirë të kësaj disipline mjekësore. Në pjesën e shtesës do të jepen njohuri mbi legjislacionin në vendin tonë dhe atë ndërkombëtar në fushat e ndryshme të Bioetikës Mjekësore, disa çështje etike të profesioneve të mjekut, dentistit, farmacistit , infermierit, laborantit mjekësor, etj. Në fakt, paraqitja e këtyre problemeve në këtë mënyrë, bëhet vetëm për qëllime didaktike, që studentët, specialistët e fushave të ndryshme mjekësore dhe publiku në përgjithësi ta kenë më të lehtë njohjen sa më të mirë të tyre, të cilat në realitet paraqiten shumë më komplekse dhe të gërshetuara ngushtë me njëra tjetrën.